De Wet allocatie arbeidskrachten door intermediairs, meestal afgekort als de Wet Waadi, bepaalt de regels voor het uitlenen en inlenen van arbeidskrachten in Nederland. Deze wet is van toepassing op uitzendbureaus, detacheerders en andere organisaties die personeel ter beschikking stellen, maar ook op opdrachtgevers en organisaties die deze arbeidskrachten inzetten.

De Wet Waadi is bedoeld om misstanden te voorkomen, gelijke behandeling te waarborgen en duidelijkheid te geven over verantwoordelijkheden. In dit artikel lees je wat de wet inhoudt, wanneer deze van toepassing is en waar uitleners en inleners in de praktijk op moeten letten.

Wat regelt de Wet Waadi

De Wet Waadi geldt wanneer een arbeidskracht door een uitlener ter beschikking wordt gesteld aan een inlener om daar te werken onder toezicht en leiding van die inlener. De arbeidskracht heeft een arbeidsovereenkomst met de uitlener en niet met de inlener.

De wet is niet beperkt tot klassieke uitzendsituaties. Ook andere constructies kunnen onder de Wet Waadi vallen, zolang er sprake is van ter beschikking stellen tegen vergoeding en de inlener feitelijk de aansturing verzorgt.

Wanneer val je onder de Wet Waadi

Je hebt met de Wet Waadi te maken als:

  • een organisatie personeel aan een andere organisatie levert
  • de arbeidskracht werkt onder toezicht en leiding van de inlener
  • de uitlener hiervoor een vergoeding ontvangt

Het maakt daarbij niet uit hoe de samenwerking wordt genoemd. Ook bij detachering, contracting, projectwerk of andere personeelsconstructies kan de Wet Waadi gelden. De feitelijke situatie is doorslaggevend. Werkt iemand onder dagelijkse leiding en toezicht van de opdrachtgever, dan kan sprake zijn van inlenen volgens de Wet Waadi, ook als dit anders is vastgelegd in het contract.

Wie is de uitlener en wie is de inlener

De Wet Waadi gebruikt de termen uitlener en inlener. Dat klinkt juridisch, maar in de praktijk gaat het om iets heel herkenbaars.

Wat is een uitlener

De uitlener is de partij die de arbeidskracht in dienst heeft en deze beschikbaar stelt aan een andere organisatie. Dit kan een uitzendbureau of detacheerder zijn, maar ook een organisatie die personeel uitleent buiten de klassieke uitzendwereld.

Je bent meestal uitlener als:

  • de arbeidskracht een arbeidsovereenkomst met jou heeft
  • jij de werknemer betaalt
  • de werknemer tijdelijk bij een andere organisatie werkt

Wat is een inlener

De inlener is de organisatie waar de arbeidskracht feitelijk werkt. De inlener geeft dagelijks leiding, bepaalt de werkzaamheden en houdt toezicht op het werk.

Je bent meestal inlener als:

  • de arbeidskracht bij jou op de werkvloer werkt
  • jij bepaalt wat iemand doet en wanneer
  • je een vergoeding betaalt aan een andere partij voor deze inzet

Twijfelgeval: ik herken mezelf in beide

Twijfel je of je uitlener of inlener bent, of herken je jezelf in beide rollen? Dan is de feitelijke situatie doorslaggevend. Niet de naam van het contract, maar wie de leiding en het toezicht heeft, bepaalt of de Wet Waadi van toepassing is.

Verplichtingen voor uitleners

Registratieplicht in het Handelsregister

Iedere organisatie die arbeidskrachten ter beschikking stelt, moet als uitlener geregistreerd staan in het Handelsregister van de Kamer van Koophandel. Deze registratieplicht geldt dus niet alleen voor uitzendbureaus, maar voor alle uitleners.

Ontbreekt deze registratie of is deze onjuist, dan kan dat leiden tot een boete.

Verbod op het vragen van vergoedingen aan arbeidskrachten

Een uitlener mag geen geld of andere tegenprestatie vragen aan de arbeidskracht voor het ter beschikking stellen. Dit geldt zowel bij de start als gedurende de inzet.

Belemmeringsverbod

De Wet Waadi verbiedt het belemmeren van indiensttreding bij de inlener. Een arbeidskracht moet na afloop van de inzet vrij zijn om bij de inlener in dienst te treden, zonder dat daar kosten of beperkingen aan verbonden zijn.

Gelijke arbeidsvoorwaarden

Arbeidskrachten die ter beschikking worden gesteld, hebben recht op gelijke arbeidsvoorwaarden als werknemers die bij de inlener in dienst zijn in een gelijke of gelijkwaardige functie. Dit betreft onder andere loon, toeslagen en vergoedingen.

Geen inzet bij staking

Het is verboden om arbeidskrachten ter beschikking te stellen ter vervanging van werknemers die deelnemen aan een staking. Dit verbod geldt om stakingsrecht te beschermen.

Verplichtingen voor inleners

Controle van de registratieplicht

De inlener is verplicht om te controleren of de uitlener correct als uitlener staat geregistreerd in het Handelsregister. Werken met een niet geregistreerde uitlener kan ook voor de inlener gevolgen hebben.

Aanleveren van juiste arbeidsvoorwaarden

Omdat gelijke behandeling verplicht is, moet de inlener duidelijk maken welke arbeidsvoorwaarden gelden voor vergelijkbare functies binnen de eigen organisatie. Zonder deze informatie kan de uitlener de wet niet correct toepassen.

Bewaken van toezicht en leiding

De inlener draagt verantwoordelijkheid voor de feitelijke aansturing van de arbeidskracht. Het is belangrijk dat deze rol ook overeenkomt met wat contractueel is afgesproken.

Voorzichtigheid bij arbeidsconflicten

Bij arbeidsconflicten en stakingen moet de inlener extra alert zijn. Het inzetten van ingeleende arbeidskrachten kan al snel worden gezien als verboden vervanging.

Boetes en handhaving

De Nederlandse Arbeidsinspectie ziet toe op de naleving van de Wet Waadi. Overtreding van de registratieplicht kan leiden tot forse boetes, zowel voor de uitlener als voor de inlener.

  • 1 tot en met 10 arbeidskrachten: € 8.000
  • 11 tot en met 30 arbeidskrachten: € 16.000
  • 31 of meer arbeidskrachten: € 32.000

Bij herhaalde overtredingen kunnen de boetes worden verhoogd. Niet alle onderdelen van de Wet Waadi zijn bestuurlijk beboetbaar, maar kunnen wel civielrechtelijke gevolgen hebben.

Veelgemaakte misverstanden over de Wet Waadi

Alleen uitzendbureaus vallen onder de wet

Dit is onjuist. De Wet Waadi geldt voor iedereen die arbeidskrachten ter beschikking stelt, ongeacht branche of bedrijfsmodel.

De verantwoordelijkheid ligt volledig bij de uitlener

Ook de inlener heeft zelfstandige verplichtingen, met name bij het controleren van de registratie en het waarborgen van gelijke arbeidsvoorwaarden.

Een andere contractnaam voorkomt toepassing van de Waadi

De feitelijke situatie is doorslaggevend. Niet de titel van het contract, maar de manier van werken bepaalt of de Wet Waadi van toepassing is.

Praktische checklist Wet Waadi

Voor uitleners

  • Controleer of je correct als uitlener bent geregistreerd bij de KvK
  • Vraag geen vergoedingen aan arbeidskrachten
  • Sta indiensttreding bij de inlener toe zonder belemmeringen
  • Pas gelijke arbeidsvoorwaarden toe
  • Voer een check uit op stakingen bij de inlener

Voor inleners

  • Controleer de KvK registratie van de uitlener
  • Lever juiste functie en arbeidsvoorwaarden aan
  • Zorg dat toezicht en leiding duidelijk zijn belegd
  • Zet geen ingeleende krachten in bij staking

Wet Waadi in de praktijk

De Wet Waadi is geen papieren formaliteit, maar een wet met directe gevolgen voor organisaties die werken met flexibel personeel. Door registratie, transparantie en duidelijke afspraken voorkom je boetes, claims en reputatieschade.